5 przykazań kościelnych dla dzieci to temat, który pojawia się na religii przed I Komunią Świętą i wraca przy każdej rozmowie o tym, jak żyć wiarą na co dzień. Dzieci często uczą się ich na pamięć, ale nie zawsze rozumieją, co tak naprawdę oznaczają. A przecież każde z nich da się wytłumaczyć prostymi słowami i pokazać na przykładzie z życia rodziny.
W tym wpisie znajdziesz aktualne brzmienie przykazań kościelnych, wyjaśnienie każdego z nich językiem zrozumiałym dla dziecka, sposób na łatwe zapamiętanie i kilka wskazówek, jak rozmawiać o nich w domu.
Czym są przykazania kościelne
Przykazania kościelne to kilka prostych zasad, które Kościół daje swoim wiernym. Pomagają one żyć blisko Pana Boga i wspólnoty. To niezbędne minimum: rzeczy, które każdy katolik powinien robić, żeby jego wiara nie wygasła.
Dziecku można to wytłumaczyć porównaniem do rodziny. W domu też mamy kilka zasad: wspólny obiad w niedzielę, pomoc w porządkach, dbanie o siebie nawzajem. Nie wymyśla się ich po to, żeby utrudniać życie, ale żeby rodzina była razem. Tak samo przykazania kościelne pomagają, by Kościół był jedną rodziną.
„Trwali oni w nauce apostołów i we wspólnocie, w łamaniu chleba i w modlitwach” (Dz 2,42).
Przykazania kościelne a 10 przykazań Bożych
Dziesięć przykazań Bożych dał ludziom sam Pan Bóg. Dotyczą miłości do Boga i do drugiego człowieka. Przykazania kościelne ustanowił Kościół. Podpowiadają, jak konkretnie żyć tą miłością: kiedy iść na Mszę, jak często się spowiadać, kiedy pościć.
5 przykazań kościelnych – aktualne brzmienie
Tak brzmią przykazania kościelne w aktualnej wersji, której uczy się dzieci na religii:
- W niedziele i święta nakazane uczestniczyć we Mszy Świętej i powstrzymać się od prac niekoniecznych.
- Przynajmniej raz w roku przystąpić do sakramentu pokuty.
- Przynajmniej raz w roku, w okresie wielkanocnym, przyjąć Komunię Świętą.
- Zachowywać nakazane posty i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, a w okresach pokuty powstrzymywać się od udziału w zabawach.
- Troszczyć się o potrzeby wspólnoty Kościoła.
W starszych książeczkach do nabożeństwa można spotkać inne, dawne brzmienie. Jeśli dziecko uczy się z podręcznika do religii, najlepiej trzymać się wersji podanej przez katechetę.
5 przykazań kościelnych dla dzieci – proste wyjaśnienie
1. Niedzielna Msza Święta i odpoczynek
Niedziela to dzień, w którym Pan Jezus zmartwychwstał. Dlatego spotykamy się z Nim we Mszy Świętej, a do tego odpoczywamy od pracy i nauki, która może poczekać. Tak samo jest w święta nakazane, np. w Boże Narodzenie czy we Wszystkich Świętych.
Jak powiedzieć to dziecku: „W niedzielę idziemy w odwiedziny do Pana Jezusa, a potem mamy czas dla siebie nawzajem”.
Prawo kościelne obowiązuje dzieci od ukończenia 7. roku życia. Opuszczenie niedzielnej Mszy z własnej winy jest poważną sprawą, o czym więcej przeczytasz we wpisie Grzech ciężki – definicja dla dzieci.
2. Spowiedź przynajmniej raz w roku
To przykazanie dotyczy dzieci, które przystąpiły już do pierwszej spowiedzi. Raz w roku to minimum. Dobrze, gdy dziecko spowiada się częściej, np. raz w miesiącu albo przed świętami.
Jak powiedzieć to dziecku: „Tak jak raz na jakiś czas porządnie sprzątamy pokój, tak w spowiedzi sprzątamy serce. Pan Jezus pomaga nam wtedy zacząć od nowa”.
Co mówić przy konfesjonale, wyjaśnia wpis Formuła spowiedzi dla dzieci krok po kroku, a do przygotowania przyda się krótki rachunek sumienia dla dzieci.
3. Komunia Święta w okresie wielkanocnym
Każdy, kto przyjął już I Komunię Świętą, powinien przynajmniej raz w roku przyjąć Pana Jezusa w okresie wielkanocnym. W Polsce czas ten trwa od Środy Popielcowej do Niedzieli Trójcy Świętej. Najpiękniej jednak, gdy dziecko przyjmuje Komunię w każdą niedzielę.
Jak powiedzieć to dziecku: „Pan Jezus jest pokarmem dla naszej duszy. Tak jak ciało potrzebuje jedzenia, tak dusza potrzebuje Komunii”.
4. Posty i powstrzymanie się od zabaw
To przykazanie mówi o postach i o rezygnacji z zabaw w czasie pokuty, czyli w piątki i w Wielkim Poście. W piątki nie jemy mięsa, a w Środę Popielcową i Wielki Piątek obowiązuje post ścisły.
Ważne dla rodziców: wstrzemięźliwość od mięsa obowiązuje od ukończenia 14 lat, a post ścisły osoby pełnoletnie aż do rozpoczęcia 60. roku życia. Młodsze dzieci nie są nimi związane, ale mogą uczyć się małych wyrzeczeń, np. rezygnacji ze słodyczy w piątek czy z bajki w Wielkim Poście. Pomysły znajdziesz we wpisie 15 pomysłów na Wielki Post.
Jak powiedzieć to dziecku: „W piątek pamiętamy, że Pan Jezus umarł za nas na krzyżu. Dlatego z czegoś rezygnujemy, żeby Mu podziękować”.
5. Troska o wspólnotę Kościoła
Kościół to nie tylko budynek, ale ludzie. Ktoś musi zadbać o świątynię, o ubogich, o misje. Troska o wspólnotę to ofiara na tacę, ale też modlitwa za parafię, pomoc w przygotowaniu festynu czy służba przy ołtarzu.
Jak powiedzieć to dziecku: „Parafia to nasza duża rodzina. Każdy może coś dla niej zrobić, nawet ty: pomodlić się, zaśpiewać w scholi albo wrzucić swoją monetę na tacę”.
Jak zapamiętać przykazania kościelne – sposób na pięć palców
Pięć przykazań idealnie mieści się na jednej dłoni. Pokażcie je razem z dzieckiem, zginając po kolei palce:
- Kciuk – niedziela: najważniejszy palec, tak jak najważniejszy dzień tygodnia.
- Palec wskazujący – spowiedź: wskazuje, co trzeba w sobie poprawić.
- Palec środkowy – Komunia: najdłuższy, bo Komunia jest sercem naszej wiary.
- Palec serdeczny – post: z miłości do Pana Jezusa z czegoś rezygnujemy.
- Mały palec – wspólnota: nawet najmniejszy może pomóc parafii.
Po kilku powtórkach dziecko zapamięta kolejność bez wkuwania.
5 przykazań kościelnych dla dzieci komunijnych
Dzieci przygotowujące się do I Komunii Świętej zwykle muszą znać przykazania kościelne na pamięć. Dobrze, gdy razem z formułką rozumieją, co znaczy każde z nich. Kilka pomysłów na naukę:
- powtarzajcie po jednym przykazaniu dziennie, np. przy wieczornej modlitwie
- narysujcie plakat z pięcioma symbolami: kościołem, konfesjonałem, Hostią, rybą i sercem
- pytajcie się nawzajem w drodze do szkoły, a rodzic niech czasem „zapomni”, żeby dziecko mogło go poprawić
- łączcie przykazania z tym, co rodzina naprawdę robi: niedzielna Msza, piątkowy obiad bez mięsa, ofiara na tacę
Jak rozmawiać z dzieckiem o przykazaniach kościelnych
Dzieci najlepiej uczą się przez przykład. Jeśli widzą, że rodzice chętnie chodzą na Mszę, spowiadają się i pomagają w parafii, przykazania nie są dla nich listą zakazów, ale zwyczajnym rytmem życia rodziny.
Warto też mówić o nich z radością, a nie ze strachem. Zamiast „musisz iść do kościoła” lepiej powiedzieć „idziemy razem na spotkanie z Panem Jezusem”. Taka zmiana słów naprawdę ma znaczenie.
Na koniec można razem odmówić krótką modlitwę:
Panie Jezu, dziękuję Ci za Kościół, który jest moją dużą rodziną. Pomóż mi pamiętać o niedzielnej Mszy, chętnie przychodzić do spowiedzi i przyjmować Cię w Komunii. Naucz mnie dzielić się z innymi i dbać o moją parafię. Amen.
Przykazania, które pomagają być blisko Boga
5 przykazań kościelnych dla dzieci to nie trudna formułka do wykucia, ale prosta mapa codziennej wiary. Niedziela, spowiedź, Komunia, post i troska o parafię to pięć kroków, które prowadzą dziecko do Pana Jezusa. Gdy przechodzi je razem z rodzicami, uczy się, że Kościół to dom, do którego zawsze można wrócić.
Leave a Reply